صفحه اصلی / شخصیت ها و بزرگان نهاوندی / امور اجتماعی فرهنگی / تاریخ و جغرافیا / صنایع و اقتصاد / ورزش / اخبار / پیوندها / نیازمندیها / آلبوم تصاویر / تماس با ما / درباره ما

 آثار باستانی و ملی نهاوند:

تپه و دهکده باستانی گیان:

تپه دهکده باستانی گیان در کیلومتر 19 جنوب غربی نهاوند  و در مسیر جاده جنگلی گیان قرار گرفته است. این تپه در سال 1932 میلادی توسط پروفسور گریشمن بررسی و تا عمق 19 لایه از تپه خاکبرداری شد که به 5 دوره (طبقه) از تمدن قدیم برخوردند و قدمت نهاوند را تا حدود 37 قرن قبل از میلاد روشن ساختند.اين تپه از لحاظ تاريخي ارزش فراواني دارد. بسياري از باستان شناسان به اين منطقه آمده و گنجينه ‏هاي بسياري از جمله ظروف سفالي و جواهر را كشف كرده ‏اند كه منشأ اين ظروف به قرن هاي پانزدهم و چهاردهم قبل از ميلاد بر مي‏ گردد.
تپه ‏ي گيان همچنين محل دفن مردگان نيز بوده است. روش دفن مردگان، رنگ كردن آن‏ها و كشف وسايل همراه آنها پرده از رمز و رازهاي زندگي آنها بر مي‏ دارد و تمدن آنان را آشكار مي‏ سازد. در موزه‏ ي ايران باستان ظروف سفالي فراواني از جمله گلدان و بشقاب و ديگچه كه از اين منطقه كشف شده است، در آنجا ديده مي ‏شود.

 معبد سلوکیان:

در سال1322 هجری شمسی ضمن کاوش از محل باقیمانده معبد سلوکیان در تپه مرکزی نهاوند، کتیبه بزرگی نقش شده بر روی سنگ کشف گردید. این کتیبه به نام (آنتیوخوس سوم) شاه سلوکی و متعلق به سال 193 قبل از میلاد است. کتیبه در 32 سطر و به یونانی قدیم بر روی سنگی به ابعاد 85*46 سانیمتر نقش شده است. متن این کتیبه شامل عناوین و اختیاراتی است که شاه سلوکی به خواهرش ملکه لاادیسه (لاذقیه) داده است و این کتیبه اکنون در موزه ایران باستان نگهداری می شود.

خرابه های قلعه سرسام گبری:

خرابه های قلعه سرسام گبری در 12 کیلومتری جنوب شهرستان نهاوند در روستای باباقاسم واقع شده است. این آثار عظیم دارای قدمت 8000 ساله است.

حمام حاج آقا تراب:

بنای زیبای حمام حاج آقا تراب که به سبک معماری دوران صفویه ساخته شده است. این حمام به نام حمام دو قلو نیز معروف است و دارای دو قسمت می باشد. قسمت اول با حمام بزرگ که دارای گرمینه (حمام گرم) و سردینه (حمام سرد) بوده و فقط مورد استفاده رجال و اشراف و شاهزادگان قرار می گرقته و قسمت دوم همان حمام کوچک است که مورد استفاده که آن هم به نوبه خود دارای سردینه و گرمینه است و ویژه استفاده افراد عادی جامعه و رده پائین بوده است و در محوطه حمام بزرگ چهار ستون زیبای بزرگ به چشم می خورد. پوشش سردینه از طاق و چشمه تشکیل شده است و طاق اصلی دارای نقش آهکبری است. در سردر ورودی (شاه نشین) تصویری از جنگ رستم و دیو سفید نمایان است که به وسیله کاشی هفت رنگ به شکل بسیار ماهرانه ای کاشیکاری گردیده و بر روی دو ستون سنگی حجاری شده قرار گرفته است.

حمام حاج‌آقا تراب در سال ۱۳۵۶ در فهرست آثار ملی ثبت شده‌است. این حمام با صرف هزینه‌ای بالغ بر ۴۰۰ میلیون ریال به موزه مردم‌شناسی تبدیل شده و در روز جهانگردی افتتاح می‌شود. بگزارش البرز به نقل ازمیراث «محمود یاری» مسئول روابط عمومی اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری استان همدان با اعلام خبر تبدیل شدن این حمام به موزه گفت: «با تفکیک دو بخش زنانه و مردانه و تزئین آنها با ماکتهای مجزا، در بخش مردانه مراسم شستشو به نمایش گذاشته شده و در بخش زنانه مراسم حنابندان یک عروس به تصویرکشیده شده‌است.» وی افزود: « با افتتاح این موزه در پنجم مهرماه (روز جهانگردی ) مردم نهاوندو گردشگران غیر بومی می‌توانند بخشهای مهمی از زندگی مردم پیشین منطقه به همراه آداب و رسوم و لباسهای محلی را ببینند.» حمام حاج آقا تراب که در بافت قدیمی شهرنهاوند قرار دارد از دو بخش مردانه و زنانه تشکیل شده‌است. بنای این ساختمان مربوط به دوران قاجار بوده و یکی از معدود جاذبه‌های تاریخی و قابل بازدید در نهاوند است.

حمام حاج آقا تراب در بخش قديمي شهر نهاوند و در جانب راست كوچه‌اي ، به نام سيدها و روبه‌روي مسجد حاج آقا تراب ، ساخته شده است . از كتيبه موجود در سر در ورودي اين حمام ، بر مي آيد كه ساخت و اتمام بناي حمام مذكور در زمان قاجاريه بوده است . مرحوم حاج آقا تراب كه يكي از شخصيت ها و روحانيون برجسته و ذي نفوذ زمان قاجار در نهاوند بوده است ، به ساخت چنين اثر عام المنفعه‌ي ارزشمندي اقدام مي كند و از آن پس به نام خود ايشان مشهور گرديد .

معماري حمام :عوامل متعددي در شكل گيري اين بنا و بخش هاي مهم آن نقش داشته اند كه مهمترين آن را مي‌توان تنظيم دما ، رطوبت مسير دسترسي و استقرار در داخل يك بافت شهري و آبهاي روان و ايجاد راه هاي خروجي بر روي فاضلاب ، دانست .فضاي حمام ، شامل بينه ، ميان در و گرم خانه است . تقريباً تمامي گرمابه هاي از چنين نقشه اي پيروي مي كنند . در حمام حاج آقا تراب مسير دسترسي به سه مرحله‌ي ياد شده ، به شيوه‌ي خاصي انجام گرفته است. به اين ترتيب كه هر فضاي آن به وسيله‌ي راهرو و هشتي از فضاي ديگر متمايز شده است ، تا دما و رطوبت هر فضا نسبت به فضاي مجاور ، تنظيم گردد . به اين طريق پيشينيان مي توانستند از بيماري و ناراحتي افراد به دليل ورود به فضاي گرم و خروج ناگهاني به فضاي سرد تا حد زيادي بكاهند .ترتيب قرار گيري ياد شده ، كاملاً متناسب و داراي نظمي خاص ، است . نخست ، فضاي ورودي است كه در ارتباط مستقيم با فضاي خارج قرار گرفته ، سپس راهروي باريك است ، كه به دهليز و از دهليز به بينه‌ي حمام ، مي رسد .بينه‌ي حمام كه ، به شكل چهار گوش ساخته شده از نظر مساحت و تزيينات از ساير قسمت هاي ديگر حمام مشخص تر است . در اطراف بينه سكوهاي نشيمن و رخت كن و در زير سكو ها ، حفره‌هاي جاي كفش ، تعبيه شده است . در بالاي سقف گنبدي شكل حمام انواع نور گير ها قرار دارد.ارتباط بينه به گرم خانه از طريق ميان در انجام مي شود و سرويس بهداشتي نيز در اين محل قرار دارد . گرم خانه‌ي اين حمام ، از خزينه‌ي آب گرم و محل استقرار از براي شست و شو تشكيل شده است . الآن اثري از خزينه‌ي آن نيست و به جاي آن در دهه هاي اخير از دوش هاي منفرد استفاده شده است و بخش گرم خانه را از حالت سنتي و قديمي آن خارج كرده اند .اين حمام از نوع حمام هاي ، دوتايي و دوقلو است ، كه متصل به هم بنا شده اند . يكي از آنها به مردان و ديگري به زنان اختصاص داشته است . آب اين حمام از طريق چاه ، تهيه مي شده است . اما در سال هاي پاياني فعاليتش ، آب آن از طريق سيستم لوله كشي و آب شهري ، تأمين گرديد . فاضلاب حمام از طريق چند كانال به رودخانه‌اي مي ريخت ، كه اكنون به عنوان مسيل در وسط شهر نهاوند ، واقع است و شهر را به دو نيمه‌ي تقريباً شمالي و جنوبي تقسيم كرده است . سيستم گرمادهي حمام شامل انبار سوخت ، تون (گلخن ، آتشدان ) ، آتشدان ها ، تيان ، گربه رو ، دود كش ها و گودالي براي جمع آوري خاكستر است . به نظر مي رسد در ابتدا سوخت حمام از طريق خار بيابان ، برگ خشك درختان و فضولات حيواني تأمين مي شده و بعد ها نفت و مواد سوختي شيميايي جاي گزين آن ها شده است . در زير خزينه ها صفحه اي فلزي يا فلز هفت جوش به قطر 60 الي 110 سانتي متر حد فاصل آب و آتش قرار مي گرفت . در تزيينات اين حمام ، بيش تر سعي شده است از سنگ هاي آهكي سفيد و ديگر سنگ ها ، استفاده كنند . در بعضي موارد كف ها را با سنگ مرمر آرايش نموده اند . به نظر مي رسد جا كفشي هاي حمام از آجر بوده و برش بالاي آن داراي طرحي از قوس هاي مرسوم آن زمان است . از اره‌ي حمام از سنگ و كاشي سبز رنگ تزيين شده است .در سر در حمام تزيينات خاصي از سنگ به كار رفته است و اشعاري را بر روي آن حك نموده اند كه تاريخ ساخت آن و سازنده‌ي حمام را مشخص مي نمايد . نماي بيروني حمام را طاق نماها و حجره‌هايي به عمق بيش از يك متر و ارتفاع حدود سه متر تشكيل مي دهد . بالاي اين حجره ها طاق‌جناقي (گهواره‌اي) زيبايي با تزيينات آجر چيني خفته و رفته به چشم مي خورد . طاق نماي وسط در واقع ورودي اصلي به گرمابه است . در جانبين ، دو عدد ستون سنگي با تزيينات مارپيچي زيبايي كار گذاشته شده است . سر ستون هايي پله‌اي شكل به همان سبك سر ستون هاي موجود در حمام و سرستون موجود در مركز شهر نهاوند (پاساژ حاجيان) است.پس از عبور از طاق اصلي كه با سه پله به سمت پايين منتهي مي شود ، درِ چوبي قديمي بنا با حجاري زيباي بالاي آن به چشم مي خورد و بعد از درِ اصلي مجدداً پس از طي چهار پله‌ي سنگي به سوي پايين به قسمت بينه (حمام سرد) مي رسيم . ابتدا اتاقكي به ابعاد حدوداً 4*3 متر است . در روي ديوار پشت آن ، گچبري هاي بسيار زيبا ، نقوش اسليمي و گياهي ديده مي شود . زمينه هاي اين نقوش همگي به رنگ سياه ، رنگ آميزي شده اند . در بخش روبه روي ديوار مذكور ، دو عدد ستون سنگي سفيد با تزيينات مارپيچي و سرستون هايي پله اي شكل ، درست شبيه به ستون هاي جانبي درِ ورودي ، به چشم مي خورد . روي اين ستون ها و سر ستون ها ، سه عدد طاق گهواره‌اي يا نعل اسبي در اندازه هاي نسبتاً كوچك و با عرض دهانه‌ي حدوداً يك متر ، براي هر طاق ساخته شده است . نماي بالاي اين طاق ها با كاشيكاري بسيار زيبايي از دوره‌ي قاجاريه مزين شده و با سبك مشخصه‌ي اين دوره كه استفاده از رنگ هاي زنده‌ي زرد ، آبي ، سبز و سفيد است ، تعبيه شده اند . صحنه‌ي كاشيكاري شده ، نبرد رستم با ديو سفيد است .بعد از اين بخش به نماي عمومي بينه (حمام سرد) مي رسيم . اين قسمت به شكل مربع و داراي طاق نما و رواق هايي در اطراف با طاق هاي جناقي و گهواره‌اي است و ديواره‌ي پشت همه‌ي اين طاق نما ها از نقوش اسليمي و با تكنيك گچبري تزيين شده اند . سقف كلي بينه ، بر روي چهار عدد ستون سنگي با همان سبك ستون هاي پيشين اما با ضخامت بيش تر استوار گرديده است . روي ستون ها را طاق هاي جناقي تشكيل مي دهند و روي هم رفته طاق هاي جناقي توسط گوشواره هاي جانبي ، يك طاق ضربي منظم را تشكيل داده و سقف گنبدي شكل زيبايي را بوجود آورده است كه در رأس آن هواكش يا پنجره‌اي مخروطي شكل به چشم مي خورد . بينه از طريق يك هشتي (راهرو) به گرم خانه متصل مي شود . نماي عمومي گرم خانه را چهار عدد ستون محكم و قطور ، با شيوه‌ي تزيينات مارپيچي ، تشكيل داده كه سقف وقوس هاي جناقي گرم -خانه را به دوش مي شكند . از اره‌ي گرم خانه را ، تا ارتفاع حدود يك متر ، از كاشيكاري سفيد رنگي عايق نموده‌اند . در ضلع شمالي حمام دوش هاي آب به چشم مي خورد . اين دو ش ها در اتاقك هاي كوچكي واقع شده‌اند . اين قسمت از حمام ، بعد ها به بنا اضافه شده است در ساخت اين حمام از ستون هاي سنگي سفيدي استفاده شده است . برخي بر اين باورند كه در احداث اين حمام از مصالح و ستون هاي معبد لائوديسه واقع در تپه‌ي مركز شهر استفاده شده است و تاريخ ساخته شدن اين ستون ها را به دوره‌ي سلوكي مربوط مي دانند

عکس از بهروز بحیرایی 

مقبره نعمان ابن مقرن(باباپیر):

نعمان ابن مقرن یکی از سرداران و فرماندهان عرب بود که در جنگ نهاوند(فتح الفتوح) در سال 21 هجری یا 642 میلادی پس از سه روز نبرد سنگین در پشت دروازه های نهاوند به دست سربازان ایرانی به فرماندهی فیروزان (پیروزان) کشته شد. جسد او در 5 کیلومتری شمال غربی شهر نهاوند دفن گردیده و امروزه در نزد اهالی نهاوند به مقبره باباپیر معروف است.

مسجد جامع نهاوند:

اين مسجد روي دامنه تپه اي در مركز شهر نهاوند مجاور بازار و در كنار ضلع شمالي ميدان قيصريه واقع است ارتفاع كف شبستان مسجد نسبت به كف خيابان حدود 5/5 متر است و براي دسترسي به مسجد بايد از 25 پله بالا رفت. اين بنا داراي نقشه اي بشكل مربع مستطيل به طول تقريبي 17 و عرض 12 متر است و از سه فرش انداز تشكيل شده است .چهار ستون قطور طاق و گنبد سقف مسجد را تحمل مي كنند . ضخامت ديوار هاي اضلاع شرقي و غربي شبستان بيش از ديوارهاي اضلاع شمالي و جنوبي آنست . فرش انداز وسط از دو فرش انداز طرفين عريضتر است و با سه گنبد هم ارتفاع پوشيده شده اند . حد فاصل ستونها در فرش انداز هاي طرفين بصورت ضربدري پوشيده شده اند . در ضلع شرقي ديوار شبستان سه پنجره مشرف به ميدان قيصريه در داخل طاق نماهاي تعبيه شده و در جلوي آنها بالكن كم عرضي وجود دارد كه پشت بام مغازه هاي جلوي مسجد است مصالح بكار رفته در بناي مسجد شامل آجر با ملات گچ و خاك است. مسجد داراي سه در ورودي است . يكي از درها به طرف بازار قديمي باز مي شود و بالاتر از كف شبستان مسجد قرار دارد. دو در ديگر نيز به طرف حياط قديمي مسجد باز مي شوند. مسجد جامع نهاوند از سادگي ويژه اي برخوردار است و هيچ اثر و نشانه اي از تزئينات مانند گچ بري، كتيبه و ... در جبهه داخلي و بيروني بنا ديده نمي شود . تنها تزئين مسجد كتيبه سنگي كوچكي به ابعاد 25 در 50 سانتي متر و مربوط به دوره سلجوقيان است . در اطراف اين كتيبه و بالاي ان به خط كوفي جملات لا الله الا الله و محمد رسول الله نوشته شده است . كتيبه در داخل محراب مسجد قرار دارد و در بالاي قوس محراب لوحه سنگي كوچكي نصب شده كه شامل تاريخ تعمير مسجد در دوره صفويه است.

غسالخانه نهاوند: دوره قاجاريه ، مکان:بلوار شهيد حيدري. 

مسجد حاج اقا تراب: دوره قاجاريه ،مکان: كوچه حاج تراب .                        

خانه آيت الله قدوسي: دوره قاجاريه ،مکان: خيابان انقلاب.

پل زرامين : دوره قاجاريه ، مکان:روستاي زرامين .

مقبره درب شيخ: دوره اسلامي ، مکان:محله درب شيخ.

خانه های قدیمی نهاوند:

خانه قدوسي: اين خانه قديمي كه متعلق به شيخ علي قدوسي از عالمان نهاوند است داراي سر در ورودي زيبائي است كه با نقوش هندسي آجري تزئين شده است و دو ستون نما در دو سوي سر در به زيبائي آن افزوده است .نماي بنا در داخل حياط بوسيله آجر كاري هاي زيبا تزئين شده است و قوسهائي به شكل شاخ قوچ نما را آراسته است. پيرامون حياط با طاق نماهاي هلالي تزئين شده است.اين خانه قديمي و تاريخي در خيابان انقلاب واقع شده است وچند خانه قديمي ديگر در جاي جاي اين شهر وجود دارد.